|
Bu yazı dizisinin ikinci bölümü
olan bu makalede; Bilgi güvenliği farkındalığının ölçümü için kullanılan
yöntemler hakkında literatürden ikinci örnek olarak bir Bilgi Güvenliği
Farkındalığı Değerlendirme Modeli açıklanacaktır.
Bir önceki yazıda bilgi
güvenliği farkındalık programı veya eğitiminin, uygulandığı kuruma ya da kişiye
değer kazandırıp kazandırmadığının anlaşılması için etkilerinin ölçülmesi gerektiği belirtilmişti. Bu konu hakkında yapılmış çalışmalardan ve örnekler faydalanmak
için önce bunları anlamak, olumlu ve olumsuz yönlerini tespit etmek gerekiyor. Bu
yazıda açıklanmaya çalışılacak olan bilgi güvenliği farkındalığı değerlendirme modeli, farkındalık değerlendirmesini bir önceki yazıdaki prototipten [2] bir
adım daha ileriye götürmektedir. Bu modelin en önemli farkı, kullanıcılardan
elde edilen bilgi güvenliği farkındalık değerlendirmelerinin, sistemden elde
edilen kayıtlarla karşılaştırarak bir analiz sunmasıdır.
Bilgi
Güvenliği Farkındalığı Değerlendirme Modeli[1]
Bu çalışmada aktarmaya çalışılacak değerlendirme modeli, bir önceki yazıdaki prototip yaklaşımını [2] temel alan bir çalışma
olduğundan yöntem açısından benzerlikler ihtiva etmektedir. Önerilen
değerlendirme modeli Şekil 1’de şematik olarak gösterilmiştir.
Şekil
1. Değerlendirme
Modeli [1]
İlk olarak değerlendirmeye esas
olan odak alanlarının belirlenmesi gerekmektedir. Bu odak alanları, işveren
veya paydaşlarla birlikte belirlenmesi gereken, kurum için önemli ve
değerlendirmeye temel olacak alanlar olmalıdır. Bu çalışmada, Değer Odaklı
Yaklaşım (Value Focused Approach, VFA [3]) ile işveren veya paydaşların bilgi
güvenliği farkındalığı konusundaki görüşlerinden faydalanılarak odak alanları
belirlenmiştir. Bunun için yönetim çalışanlarına bir anket uygulamak yerine bir
tartışma ortamı oluşturularak hedeflerin belirlenmesi sağlanmıştır. Tartışmada
katılımcılara, “Bilgi güvenliği farkındalık seviyesini arttırmak için neler
yapılabilir?”, “Size göre bilgi güvenliği farkındalığı konusunda önemli olan
nedir?” gibi sorular yöneltilmiş ve alınan cevaplarda doygunluğa ulaşıldıktan
sonra görüşmeler bitirilmiştir. Daha sonra bu odak alanlarından aşağıdaki temel
öğrenme hedefleri çıkarılmıştır:
-
Veri bütünlüğünü sağlamak
-
Veri gizliliğini sağlamak
-
Elektronik haberleşme
sistemlerini verimli ve etkili kullanmak
-
Donanım ve yazılım güvenliğini
sağlamak
-
Sorumluluk bilincini
aşılamak
-
Kaynakların etkin
kullanımını sağlamak
Daha sonra bu temel hedeflerden
ayrılan, “güçlü şifrelerin kullanılması”, “fiziksel erişim kontrolünün
sağlanması”, “virüs etkinliğinin azaltılması” gibi birçok alt hedeflerin
belirlenmesi sağlanmıştır.
Odak alanları ve hedefler
belirlendikten sonra yapılması gereken, çalışanların bilgi güvenliği farkındalık
seviyelerini belirlemek için belirlenen hedeflere uygun sorulardan oluşan bir anket
uygulanmasıdır. Bu anket uygulamasında bir önceki yazıda anlatılan metodoloji
temel alınmıştır [2]. Yine üç seviyede; bilgi (ne bildiğiniz), eğilim (ne
düşündüğünüz) ve davranış (ne yaptığınız) soruları ile farkındalık ölçülerek çalışanların bilgi
güvenliği farkındalığı seviyesi belirleniyor.
Sistem
Verilerinin Kullanılması
Değerlendirme modelindeki en önemli yenilik, çalışan
anketlerine ek olarak, uygun sistem verilerinin de girdi olarak farkındalık
ölçümünde kullanılmasıdır. Sistem verileri ile çalışanların güvenlik
konusundaki davranışlarının tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Sistem verilerinin
güvenilir, nesnel ve elde edilmesi kolay olması, çalışanlara uygulanan
farkındalık anketinden çıkan değerlere tamamlayıcı olarak kullanılmasına olanak
sağlamaktadır. Ancak
burada dikkat edilmesi gereken bir başka husus ise sistem verilerini kullanırken
etik sonuçlarını da düşünmektir. Hastalara klinik tedaviye başlamadan önce
yapılan bilgilendirme ve alınan rıza gibi sistem verilerini kullanacağınız
kişilerden de “bilgilendirilmiş rıza”larını almak etik olarak önemlidir. Bu
konuda, kişisel bilgilerin gizliliği ile ilgili etik davranma konusundaki
referanslardan faydalanılabilir (ACM [4]). Bu değerlendirme modelinde kullanılması muhtemel sistem
verileri, amaçları ve veri kaynakları Tablo 1’de özetlenmiştir.
Tablo
1. Sistem
Verileri [1]
Son olarak, çalışan anket
verileri ve sistem verileri belirlenen önem dereceleri ile birleştirilerek
sonuç model oluşturulur. Buradaki hesaplamalar için yönetim bilimleri
tekniklerinden herhangi biri seçilerek (değer ağaçları, puantaj cetveli gibi)
faydalanılabilir. Önemli olan herhangi bir hesaplama yöntemi ile farklı
seviyelerde ve farklı odak alanları için hem özel hem de genel bir değerlendirme
sonucuna ulaşmaktır. Bu metotları uygulamanın bir zorluğu da bilgi güvenliği ve
bilgi güvenliği farkındalık alanlarının sürekli değişen, dinamik ve yeni
teknolojilerden etkilenen alanlar olmasıdır.
Özetle, uygulanan farkındalık eğitim
programlarının sonuçlarının araştırılması ve etkilerinin analiz edilmesi için sistem
verilerini çalışanlara uygulanan farkındalık anketleriyle birleştiren bir
yöntem incelenmiş oldu. Çalışanların bilgi güvenliğiyle ilgili davranışlarını
tespit etmek için sistem verilerini kullanmak önemli gelişme olarak değerlendirilebilir.
Bu modeli geliştirmek için sistem verilerini daha verimli kullanmanın yolları
araştırılmalı. Bu yazı dizisiyle bugüne kadar yapılmış çalışmalar aktarılmaya
devam edilecektir.
Referanslar
[1]
Kruger H.A., Drevin L. & Steyn T. (2006). A framework for evaluating ICT
security awareness. Proceedings of the ISSA 2006 from Insight to Foresight
Conference, South Africa.
[2]
Kruger H.A. & Kearney W.D. (2006). A prototype for assessing information
security awareness. Computers & Security vol. 25, p.289-296.
[3] Keeney R.L. (1994). Creativity in decision making
with value-focused thinking. Sloan Management Review, Summer:33-41.
[4]
ACM (2006). Association for Computer Machinery, Code of Ethics and Professional
Conduct. http://www.acm.org/about/code-of-ethics#sec1
Favori olarak ekle (1) | Görüntüleme sayısı: 1816
Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilir. Lütfen sisteme giriş yapın veya kayıt olun. |